Veilig hardlopen in het donker

Kun jij al wennen aan de wintertijd? Het kost mij altijd een paar weken om er aan te wennen dat ik mijn rondje na het werk korter en in het schaarse daglicht wat nog resteert zit je op kantoor. Thuis aangekomen schiet je snel je loopkleding en –schoenen aan en je rent de deur uit, de donkere nacht tegemoet. Je bent de straat nog niet uit of een auto, die af wil slaan, ziet je over het hoofd en moet vol in de rem om je nog te kunnen ontwijken. Je schrikt je rot, word boos. "Kijk toch uit je doppen” schreeuw je naar de bestuurder. Maar de reactie van de bestuurder zet je even aan het denken: "zorg dat je zichtbaar bent!”. Zichtbaar?

Loopgroep Kloosterveen verplicht iedereen tijdens de trainingen in het donker een reflecterend hesje te dragen. Wij verstrekken deze hesjes eenmalig gratis aan alle leden !

Kwetsbaar

Als hardloper behoor je tot de zwakste groep weggebruikers en dat maakt je erg kwetsbaar. Hardlopers worden niet beschermd door een helm of de constructie van een auto. Daarnaast behoren we, hoe hard we ook denken te lopen, tot de traagste weggebruikers. Verkeer raast om ons heen. Door het verschil in snelheid worden we al vaak over het hoofd gezien. Weersomstandigheden als regen, een laagstaande zon, of een donkere weg zonder lantaarnpalen maken de situatie er voor ons niet veiliger op. Hoe vaak worden we er niet op gewezen dat we ons zichtbaar moeten maken in het verkeer? En iedere keer verbaas ik me er weer over hardlopers te zien die in zwarte of donkere kleding, zonder enige vorm van reflectie of een lichtbron, over (onverlichte) wegen rennen! Dat ene reflecterende logootje is voor een automobilist pas zichtbaar op een paar meter afstand als de koplampen er recht op schijnen.

Bewustwording

Veel hardlopers zijn zich totaal niet bewust van hun eigen kwetsbaarheid.

"Maar ik zie genoeg, ik let wel op”. Dat is geen argument, want hoe kan het dat er dan toch ongelukken gebeuren, waarbij hardlopers over het hoofd worden gezien? Hoogste tijd dus voor extra aandacht voor zichtbaarheid! Want wij, hardlopers, kunnen best bewuster omgaan met onze eigen veiligheid. En die van anderen. De markt biedt ons ten slotte enorm veel mogelijkheden. Tegenwoordig kun je bijna overal wel terecht voor producten die de veiligheid tijdens het lopen in het donker kunnen vergroten. Denk aan kleding, reflectiehesjes, ledverlichting, reflectiestrips, (hoofd)lampjes, etc.

De theorie

Ok, eerst moeten we even weten wat er gebeurt met ons zicht in het donker. Want hoe kan het dat wij als hardlopers denken alles prima te zien. En onderschatten we hiermee het risico van gevaar?  Het oog is een ingenieus stukje techniek, waarmee we overdag en ’s nachts kunnen zien. Je ogen passen zich aan aan de lichtomstandigheden. Omdat je als hardloper niet een enorm hoge snelheid hebt geven de contouren in de omgeving je voldoende beeld om te anticiperen op je omgeving. Plus je zult waarschijnlijk lopen op een weg waar je vaker loopt, dus je kent de weg waarschijnlijk ‘blindelings’. Maar met hetzelfde verlichtingsniveau is het voor een automobilist een stuk lastiger. Doordat je in schemer meer de contouren dan details ziet, heeft een automobilist hier een ‘handicap’. Niet voor niets heeft een auto koplampen, dus wat er recht voor de auto gebeurt, ziet de automobilist (door het verlichtingsniveau) wel in detail. Maar juist wat er buiten de lichtbundels gebeurt, is voor een automobilist dan nog slechter te zien. Alles buiten de lichtbundels is bijna voor de automobilist een zwarte vlek.

Wat te doen?:

Maar wat kun je nu doen om je zichtbaarheid te vergroten? Zoals eerder opgemerkt is er van alles te koop. Niet alleen bij de hardloopspeciaalzaak, maar neus ook eens rond bij de Hema, Action, Decathlon en zo nu en dan hebben supermarkten ook een hardloopcollectie in de schappen liggen. En anders hebben we internet nog. Even een beknopte opsomming van de mogelijkheden:

- Reflectie

Dit materiaal reflecteert door invallend licht. Meestal is er wel iets van reflectie verwerkt in loopschoenen en sportkleding. Denk maar aan logo's of de biesjes in je hardloopjasje. Verder zijn er allerlei bandjes, hesjes, etc. verkrijgbaar. Alhoewel het je zichtbaarheid wel iets vergroot, is de reflectie alleen zichtbaar als het licht er rechtstreeks op schijnt. Niet voldoende om jouw veiligheid in het donker te garanderen dus.

- Lampjes

Naast reflectie is het dan ook aan te raden een lampje te dragen. Die zijn er in heel veel soorten: borstlampjes, ruglampjes, hoofdlampjes, armlampjes, hele harnassen. etc. De meeste lampjes hebben als doel je meer zichtbaar te maken, met een wit lichtje aan je voorkant en een rood lampje op de rugzijde. Maar er zijn ook lampen waarmee je de weg voor je kunt verlichten en die er echt zijn om je weg te verlichten. Handig als er geen straatverlichting is jouw omgeving is, of tijdens een nachttrail. Lampjes zijn er dus in alle soorten en maten en prijsklasses.

- Sportkleding

Zwart absorbeert al het licht. In donkere kleding ben je een donkere vlek tegen de evenzo donkere achtergrond: nauwelijks tot niet zichtbaar dus. Felle en neonkleuren en wit maken al dat je ietsje meer zichtbaar bent. Veel merken hebben voor de wintermaanden meer reflecterend materiaal in de collectie zitten, zodat je zichtbaarheid vergroot wordt.

    

Veiligheid is belangrijk

Naast het dragen van reflectie en lampjes is er nog een aantal maatregelen dat je kunt nemen om je eigen veiligheid in het verkeer te vergroten:

- Ook in weersomstandigheden als mist en regen is het belangrijk om goed zichtbaar te zijn.

- Als je noodgedwongen op de rijbaan moet lopen, zoals op landweggetjes, of een fietspad, loop dan het verkeer tegemoet. Je ziet het eventuele gevaar dan aankomen en kunt alert reageren.

- Het dragen van earplugs met muziek zorgen er voor dat je omgevingsgeluiden niet (goed) kunt horen. Hartstikke gevaarlijk!

- Blijf altijd alert in het verkeer. Niet iedereen let (onbewust) niet goed op en niet alle weggebruikers (andere hardlopers, fietsers) zijn zo goed zichtbaar als jij dat bent.